INSAIT i Bullgarisë krijon modelin e parë në botë që “mëson” robotët të perceptojnë hapësirën tridimensionale

Instituti për Shkenca Kompjuterike, Inteligjencë Artificiale dhe Teknologji (INSAIT) pranë Universitetit të Sofjes “Shën Kliment Ohridski” ka realizuar një arritje historike në fushën e robotikës. Shkencëtarët bullgarë krijuan SPEAR-1 – modelin e parë themelor të këtij lloji, i cili u mundëson robotëve të kuptojnë realisht hapësirën tridimensionale. Kjo është zhvillimi i parë në botë që ofrohet si teknologji e hapur, e disponueshme falas për studiues dhe kompani në mbarë globin, mëson BalkanEngineer.com nga njoftimi për shtyp i INSAIT.

Ky përparim i ri shënon një hap gjigant drejt së ardhmes ku robotët do të mund të ndërveprojnë natyrshëm me mjedisin që i rrethon – në shtëpi, fabrika dhe qytete. Mediat ndërkombëtare tashmë e përshkruajnë SPEAR-1 si përgjigjen evropiane ndaj gjigantëve amerikanë që kanë dominuar këtë fushë deri tani. Ndryshe nga ata, INSAIT e hap teknologjinë për komunitetin shkencor global, gjë që mund të përshpejtojë zhvillimin e robotikës inteligjente dhe të aksesueshme.

Forca e SPEAR-1 qëndron jo vetëm në faktin se është një model i hapur, por edhe në mënyrën se si e kupton botën fizike. Ndërsa shumica e sistemeve ekzistuese përdorin imazhe dy-dimensionale, SPEAR-1 trajnohet me të dhëna të vërteta tridimensionale, të cilat i mundësojnë “të shohë”, parashikojë dhe analizojë lëvizjet dhe ndërveprimet mes objekteve në hapësirë. Falë kësaj, modeli ka nevojë deri në 20 herë më pak të dhëna stërvitore, por arrin saktësi dhe adaptueshmëri më të lartë se qasjet standarde.

SPEAR-1 mund të konsiderohet si “GPT për robotët” – një model që kupton udhëzimet njerëzore dhe kontrollon lloje të ndryshme makinerish në kushte reale. Kjo e bën atë një bazë universale për zhvillimet e ardhshme në inteligjencën artificiale, sistemet autonome dhe automatizimin industrial.

Projekti është zhvilluar nga ekipi i INSAIT, i përbërë nga Nikolay Nikolov, Giuliano Albanese, Sombit Dey, Aleksandar Yanev, prof. Luc Van Gool, dr. Jan-Nico Zaech dhe dr. Danda Paudel. Me këtë arritje, Evropa merr një pozicion udhëheqës në garën globale për robotikë inteligjente, ndërsa Bullgaria forcohet si qendër kërkimore e rëndësishme në këtë fushë dinamike të teknologjisë.

Burimi i materialit fotografik: INSAIT, ©Engineer BG via Canva.com